Atatürk'ün Ordu'ya Gelişiyle İlgili Resmi Belge

 

Bilindiği gibi Atatürk, 19 Eylül 1924’te Ordu’yu ziyaret etmişti. O yılın ağustos ayının sonlarına doğru, Büyük Taarruz’un yıldönümünde Afyon Kocatepe’deki törende konuşan Mustafa Kemal, ani bir kararla Bursa Mudanya üzerinden İstanbul Boğazı’nı Hamidiye kruvazörü ile geçerek Karadeniz’e açılmıştı. Amaç,  Karadeniz bölgesinde nabız yoklamaktı. Cumhuriyet ilan edileli henüz bir yıl bile olmamıştı. Devrimlerin eşiğindeydi ülke. Genç Cumhurbaşkanı, devrimler konusunda atacağı adımlar için bu bölgede halkla, yöneticilerle buluşmak, görüşmek, görüş alışverişinde bulunmak istiyordu. Bu amaçla Trabzon ve Rize’ye gitti. Gezi programında Giresun ve Ordu da vardı.  Karadeniz gezisindeki Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal, Erzurum’da deprem olması nedeniyle gezi programını değiştirdi. Daha uzun süre kalmayı planladığı Giresun ve Ordu gezilerini ikişer saatle sınırlandırdı. Bu bir anlamda bu iki kent halkının hazırlığını, heyecanını boşa çıkarmamak içindi. Cumhurbaşkanının bu gezisine eşi Latife Hanımın yanı sıra Yozgat mebusu Salih Bozok, İstanbul milletvekili ve eski Türk Ocakları Genel Başkanı Hamdullah Suphi, Gaziantep Mebusu Kılıç Ali, Rize milletvekili Rauf, Cumhurbaşkanlığı Başkatibi Tevfik, Başyaver Rusuhi, Muhafiz Birliği Komutanı Binbaşı İsmail Hakkı, Yüzbaşı Muzaffer, Özel Kalem Katibi Memduh ile basın mensupları ve diğer görevliler eşlik ediyorlardı. Ancak, Ordu ziyaretinde Latife Hanım karaya çıkmayıp gemide kaldı. Öğleden sonra 14.00 sularında Hamidiye zırhlısından kente çıkan Gazi Kemal, önce belediyeyi ve Halk Fırkası’nı ardından vilayeti ziyaret etti. Dönüş yolunda gençlerin daveti üzerine İdmanyurdu Kulübü’nü ziyaret ederek, kulübün defterine o anki duygularını yazdı. Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal’e, Mehmet Rıfat Ataoğlu’nun yaptığı ve üzerini altınla işlediği bir baston armağan edildi. Daha sonra Gençlik Yükselme Birliği’ni ve subaylar lokalini de ziyaret eden Gazi Mustafa Kemal, iskelede bir veda konuşması yaparak kentimizden ayrıldı.  Bugüne değin bu gezi ile ilgili çok şey yazıldı ve anlatıldı. Halkın coşkusu, Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal’e gösterilen sevgi…  Peki, devletin gözünde bu gezi nasıl yorumlanmıştı? İşte, bu geziyle ilgili tek resmi belge, Başbakanlık arşivinde saklanıyor. Fotoğrafını gördüğünüz eski yazı telgraf, Cumhurbaşkanı Mustafa Kemal Ordu’dan ayrılırken Atatürk’ün yanındaki  “Başkatip Tevfik” tarafından Başbakan İsmet Paşa’ya çekilmiş. Bu telgrafın bugündü dile çevirisi şöyle

  “Başvekil İsmet Paşa Hazretlerine  

 

Ordu’dan   19.09.1924, Saat: 17.18

 Reis-i Cumhur Hazretleri, bugün Giresun ve Ordu’yu ziyaret ettiler. Her iki şehirde de pek büyük tezahüratla istikbal ve teşyi olundular. (karşılandılar)

20 Eylül sabahı Samsun’a muvasalat olunacak ve karaya çıkılacaktır.

Samsun’dan doğruca Erzurum’a hareket olunacaktır. Denizden seyahatin Samsun’da hitam olacağı maruzdur efendim.

                                                                                                                                                          Riyaset-i Cumhur Başkâtibi

             Tevfik”

 

                                                          

 

 

Yorum Yaz
Arkadaşların Burada !
Arkadaşların Burada !